Yabancılar için Türkiye'de şirket kuruluşu: Ltd mi AŞ mi, adımlar ve süreler
Yabancı gerçek ve tüzel kişiler Türk şirketinin %100'üne sahip olabilir; yerli ortak şartı yoktur ve usul, iki ek belge dışında Türk kuruculardakiyle aynıdır. Bu rehber limited şirket (Ltd. Şti.) ile anonim şirket (A.Ş.) arasındaki seçimi, 2026 sermaye kurallarını, MERSİS başvurusunu, mali müşavirin neden zorunlu olduğunu ve vergi dairesi ile bankada olanları anlatır.
Ltd mi AŞ mi: pratik fark
| Limited (Ltd. Şti.) | Anonim (A.Ş.) | |
|---|---|---|
| Asgari sermaye (2026) | ₺50,000 | ₺250,000 (kayıtlı sermaye sisteminde ₺500,000) |
| Tescilden önce ödenen | yok; 24 ay içinde ödenir | nakit sermayenin %25'i tescilden önce |
| Ortak sayısı | 1–50 | 1 veya daha fazla, üst sınır yok |
| Pay devri | noter onaylı sözleşme + sicil | özel devir; noter gerekmez |
| Ortağın kamu borcundan sorumluluğu | şirket ödeyemezse payı oranında | yok (yönetim kurulu üyeleri sorumlu) |
| Tipik tercih | ticaret, hizmet, küçük ekipler | yatırımcılar, çok ortak, ileride satış |
Yabancı ortaklı ticaret ve hizmet işletmelerinin çoğu Ltd seçer. A.Ş., paylar satılacaksa, yatırımcılar yönetim kurulu istiyorsa veya ortaklar şirketin vergi borcuna karşı hiçbir risk almak istemiyorsa ek formaliteye değer.
Yabancı kurucuların gereken belgeleri
- Pasaport ve noter onaylı Türkçe tercümesi (2026 noter tarifesine göre sayfa başına ≈ ₺884, tarafınızca notere ödenir).
- Her yabancı kurucu ve müdür için Türk vergi numarası — çevrim içi ve ücretsiz; bkz. vergi numarası rehberi.
- Kurucu yabancı bir şirketse: apostilli ve tercümeli sicil kaydı, ana sözleşme ve Türk şirketini kurma kararı.
- Türkiye'de şirket adresi: şirket adına kira sözleşmesi veya sanal ofis sözleşmesi.
- Her kurucunun yurt dışı veya Türkiye'deki ikamet adresini gösteren belge.
Adımlar, sırasıyla
- Unvan ve ana sözleşme. Ticaret unvanı MERSİS'te kontrol edilir; ana sözleşme SMMM veya avukat tarafından Türkçe hazırlanıp MERSİS'e girilir, sistem başvuruyu oluşturur.
- Sicilde imzalar. Kurucular ana sözleşmeyi ve imza beyanını ticaret odasındaki Ticaret Sicili Müdürlüğü huzurunda imzalar; Türkçe bilmeyen kurucu için yeminli tercüman katılır. Noter onaylı vekâletname ile bir temsilci de imzalayabilir.
- Sermaye ve ücretler. A.Ş. kurucuları tescilden önce sermayenin %25'ini bloke hesaba yatırır; Ltd kurucuları yatırmaz. Rekabet Kurumu payı (sermayenin %0.04'ü), sicil ve oda ücretleri ile defter tasdiki sicil gişesinde ödenir.
- Tescil. Şirket tescille kurulur; genellikle aynı veya ertesi iş günü. Vergi numarası otomatik oluşur ve Ticaret Sicili Gazetesi kuruluşu ilan eder.
- Vergi dairesi. Birkaç gün içinde bir memur adrese gelip şirketin gerçekten orada olduğunu kontrol eder (yoklama). Tabela yoksa veya kapı açılmazsa vergi levhası gecikir.
- Banka hesabı. Tescilden sonra imza sirküleri, vergi levhası ve sicil belgeleriyle açılır; bkz. banka hesabı rehberi.
Mali müşavir neden zorunlu?
Türk şirketleri defterlerini elektronik tutmak, aylık ve yıllık beyannameleri elektronik vermek zorundadır ve bu beyannameleri yalnızca lisanslı bir mali müşavir (TÜRMOB üyesi SMMM veya YMM) imzalayabilir. Bu yüzden SMMM kuruluştan sonra değil, önce tutulur. SMMM'nin kuruluş ücreti TÜRMOB asgari tarifesine (2026'da standart kuruluş için ₺5,209) ve aylık defter ücreti aynı tarifeye göredir; tarifenin altında ücret almak disiplin suçudur. Tuttuğunuz SMMM planınızda adıyla ve adresiyle yer alır, "ortağımız" diye anılmaz.
Süreler ve tescilden sonrası
Belgeler tamamsa İstanbul'da unvan onayından tescile üç ila yedi iş günü sürer; banka hesabı, bankanın yabancı ortak incelemesine göre bir ila üç hafta ekler. Tescilden sonra: müdür için e-imza ve e-Tebligat kaydı, ciro gerektirdiğinde e-Fatura, ilk çalışandan önce SGK iş yeri dosyası ve yabancı müdür şirkette fiilen çalışacaksa şirketin kendisi üzerinden çalışma izni; bkz. çalışma izni rehberi.
Devlet harçları ve noter ücretleri tarafınızca doğrudan devlete veya notere ödenir; bizim üzerimizden geçmez ve hiçbir noterden ücret ya da menfaat almıyoruz. Yukarıdaki rakamlar 2026 resmî tarifesidir; son kontrol 24.10.2026.
Son doğrulama: 24.10.2026 · kaynak: TÜRMOB 2026 tarifesi — turmob.org.tr; İTO kayıt ücret tablosu; 2026 Noterlik Ücret Tarifesi — adalet.gov.trKaynaklar
- ticaret.gov.tr — Ticaret Bakanlığı: ticaret sicili, MERSİS
- mevzuat.gov.tr — 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu, md. 332 ve 580 (asgari sermaye)
- resmigazete.gov.tr — 7887 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı (2024 sermaye artışı)
- gib.gov.tr — Gelir İdaresi: vergi kaydı, e-Fatura, e-Defter
Sorular
Şirket kurmak için ikamet izni gerekir mi?
Hayır. Yabancı, pasaport, vergi numarası ve bizzat gelmiyorsa noter onaylı ve apostilli vekâletname ile yurt dışından Türk şirketi kurabilir ve sahibi olabilir. İkamet izni Türkiye'de yaşamak isterseniz, çalışma izni ise müdür olarak fiilen çalışacaksanız gündeme gelir.
Ltd sermayesini sonra ödeyebilir miyim?
Evet. Limited şirkette ₺50,000 asgari sermaye tescilden itibaren 24 ay içinde ödenir; önceden bloke edilmez. Anonim şirkette nakit sermayenin %25'i tescilden önce bloke hesaba yatırılır, kalanı 24 ay içinde ödenir.
Şirket bana ikamet izni verir mi?
Otomatik olarak vermez. Şirket sahipliği, kendi yapacağınız kısa dönem ikamet izni başvurusuna dayanak olur; şirket belgeleri delil olarak sunulur. Göç İdaresi gerçek faaliyete, iş yerine ve vergi beyanlarına bakarak her dosyayı ayrı değerlendirir.